CGS, CGF i reakcja na ogień compact HPL. Co naprawdę oznaczają symbole i klasyfikacje?
Symbole CGS, CGF, EGS, EGF, EDS czy EDF nie są nazwami dekorów
ani klasami odporności ogniowej. Opisują określony typ laminatu HPL
i jego przeznaczenie.
To bardzo ważne, ponieważ dwie płyty wyglądające podobnie
mogą należeć do różnych klas produktu, być przeznaczone
do innych warunków użytkowania i posiadać inną dokumentację
dotyczącą reakcji na ogień.
Parametr przykładowy.
W dokumentacji płyt o podwyższonych właściwościach
w zakresie reakcji na ogień można spotkać przykładowo
klasyfikację B-s1,d0.
W konkretnym produkcie może ona obowiązywać dopiero
od określonej grubości, na przykład
od 6 mm, oraz przy określonym sposobie montażu
i rodzaju podłoża.
Najpierw trzeba ustalić, jaki typ płyty porównujemy
Sama nazwa „compact HPL” jest zbyt szeroka,
jeżeli chcemy fachowo porównać dwa produkty.
Należy sprawdzić co najmniej:
• do jakiej części normy EN 438 odnosi się produkt,
• czy jest przeznaczony do wnętrz czy na zewnątrz,
• czy jest odmianą standardową czy o podwyższonych właściwościach w zakresie palności,
• jakie dodatkowe wymagania deklaruje producent.
CGS – co oznaczają poszczególne litery?
Dla płyt compact HPL przeznaczonych do zastosowań wewnętrznych
spotykamy między innymi oznaczenie CGS.
Poszczególne litery można czytać następująco:
C – Compact – laminat kompaktowy,
G – General purpose – ogólnego przeznaczenia,
S – Standard grade – odmiana standardowa.
CGS oznacza więc compact HPL ogólnego przeznaczenia
w odmianie standardowej.
CGF – jedna litera zmienia klasyfikację produktu
W oznaczeniu CGF pierwsze dwie litery
pozostają takie same:
C – Compact – laminat kompaktowy,
G – General purpose – ogólnego przeznaczenia.
Zmienia się ostatnia litera:
F – Flame-retardant grade –
odmiana zawierająca rozwiązania służące ograniczeniu palności
i spełniająca wymagania przewidziane dla tej klasy produktu.
Ważne.
Samo oznaczenie CGF
nie oznacza jeszcze automatycznie Euroklasy
B-s1,d0.
Typ produktu i Euroklasa reakcji na ogień
to dwa różne poziomy klasyfikacji.
Płyty zewnętrzne mają inną klasyfikację
Dla compact HPL przeznaczonych do zastosowań zewnętrznych
stosowana jest odrębna klasyfikacja.
W oznaczeniach takich jak EGS, EGF, EDS i EDF
litery mają inne znaczenie niż w przypadku CGS i CGF.
Co oznaczają litery E, G, D, S i F?
E – Exterior grade –
laminat compact przeznaczony do zastosowań zewnętrznych.
G – Moderate use –
do umiarkowanych warunków zewnętrznych.
D – Severe use –
do ostrych warunków zewnętrznych.
S – Standard grade –
odmiana standardowa.
F – Flame-retardant grade –
odmiana o podwyższonych wymaganiach
w zakresie zachowania przy oddziaływaniu ognia.
Jak czytać oznaczenia płyt zewnętrznych?
EGS –
compact HPL do zastosowań zewnętrznych,
do umiarkowanych warunków,
w odmianie standardowej.
EGF –
compact HPL do zastosowań zewnętrznych,
do umiarkowanych warunków,
w odmianie o podwyższonych wymaganiach
w zakresie zachowania przy oddziaływaniu ognia.
EDS –
compact HPL do zastosowań zewnętrznych,
do ostrych warunków,
w odmianie standardowej.
EDF –
compact HPL do zastosowań zewnętrznych,
do ostrych warunków,
w odmianie o podwyższonych wymaganiach
w zakresie zachowania przy oddziaływaniu ognia.
Przykład praktyczny.
Płyta CGF i płyta EDF
mogą mieć podobny wygląd, tę samą grubość
i nawet zbliżone niektóre parametry mechaniczne.
Nie są jednak tym samym produktem.
Pierwsza należy do grupy materiałów do zastosowań wewnętrznych,
a druga do grupy materiałów przeznaczonych
do ostrych warunków zewnętrznych.
Dlatego nie powinno się porównywać samych liczb
Jeżeli w dwóch kartach technicznych znajdziemy
modul sprężystości 9000 MPa,
wytrzymałość na zginanie 80 MPa
czy podobną gęstość,
nie oznacza to jeszcze,
że produkty są zamienne.
Najpierw trzeba sprawdzić ich
klasę, przeznaczenie i zakres badań,
a dopiero później porównywać poszczególne parametry.
Typ F nie jest Euroklasą reakcji na ogień
To jedno z najważniejszych rozróżnień.
Litera F występująca w oznaczeniu
CGF, EGF czy EDF opisuje odmianę produktu.
Euroklasa reakcji na ogień jest natomiast
oddzielnym wynikiem klasyfikacji.
Może być zapisywana przykładowo jako:
B-s1,d0,
C-s2,d0,
D-s2,d0
lub w inny sposób wynikający z dokumentacji
konkretnego produktu.
Co oznacza zapis B-s1,d0?
W uproszczeniu:
B – opisuje klasę udziału materiału
w rozwoju pożaru,
s1 – odnosi się do emisji dymu,
d0 – oznacza brak płonących kropli
lub cząstek w zakresie kryteriów danej klasyfikacji.
Nie powinno się jednak odczytywać tego zapisu
w oderwaniu od pełnego raportu klasyfikacyjnego
lub deklaracji właściwości użytkowych.
Euroklasa zależy także od warunków zastosowania
Wynik reakcji na ogień może być związany między innymi z:
• grubością płyty,
• sposobem mocowania,
• rodzajem podłoża lub podkonstrukcji,
• występowaniem szczeliny powietrznej,
• orientacją elementu,
• zakresem zastosowania objętym klasyfikacją.
Dlatego zdanie:
„ta płyta ma klasę B-s1,d0”
bez sprawdzenia warunków klasyfikacji
może być technicznie niepełne.
Ta sama płyta może być klasyfikowana inaczej w różnych układach
W dokumentacji producentów można spotkać sytuację,
w której wynik zależy od rodzaju konstrukcji,
do której materiał został zamocowany.
Dlatego przy projektach wymagających określonej klasy reakcji na ogień
nie wystarczy otrzymać zdjęcie etykiety płyty
albo ogólną kartę marketingową.
Przy takim projekcie należy sprawdzić co najmniej:
• deklarację właściwości użytkowych – jeżeli dotyczy,
• raport lub dokument klasyfikacyjny,
• minimalną grubość materiału,
• sposób montażu objęty klasyfikacją,
• rodzaj podkonstrukcji lub podłoża,
• zakres zastosowania wyniku.
Reakcja na ogień i odporność ogniowa to zupełnie różne pojęcia
Reakcja na ogień
opisuje zachowanie materiału
w początkowej fazie pożaru:
jego udział w rozwoju ognia,
wytwarzanie dymu czy płonących cząstek.
Odporność ogniowa
dotyczy natomiast zdolności całego elementu budowlanego
lub konstrukcji do zachowania określonych właściwości
przez określony czas podczas pożaru.
W tym drugim przypadku spotykamy oznaczenia związane
na przykład z kryteriami R, E lub I
oraz czasem wyrażonym w minutach.
Najprościej:
CGF lub EDF – typ materiału.
B-s1,d0 – możliwa klasyfikacja reakcji na ogień
dla określonego układu i warunków.
EI 30, EI 60 itd. – przykładowy sposób opisywania
odporności ogniowej całego elementu budowlanego,
a nie samej płyty compact HPL.
Płyta nie jest gotową przegrodą przeciwpożarową
Nawet jeżeli materiał posiada bardzo dobrą
klasyfikację reakcji na ogień,
nie oznacza to automatycznie,
że wykonana z niego ściana, mebel,
panel czy zabudowa posiada określoną odporność ogniową.
Na zachowanie całego układu wpływają również:
• konstrukcja nośna,
• sposób zamocowania,
• szczeliny i połączenia,
• materiały znajdujące się za płytą,
• izolacja,
• geometria całego elementu.
Zastosowanie wewnętrzne i zewnętrzne to także inne wymagania
Płyta przeznaczona do wnętrz
nie powinna być automatycznie stosowana na zewnątrz
tylko dlatego, że jest compact HPL.
W zastosowaniach zewnętrznych pojawiają się dodatkowo:
• promieniowanie słoneczne,
• zmiany temperatury,
• deszcz i wilgoć,
• mróz,
• długotrwałe starzenie atmosferyczne.
Dlatego produkty zewnętrzne mają odrębne wymagania
i nie powinny być traktowane wyłącznie
jako „ta sama płyta w wersji outdoor”.
Jak powinien pytać klient?
Klient nie musi znać wszystkich symboli EN 438.
W praktyce wystarczą znacznie prostsze pytania:
Czy ta konkretna płyta jest przeznaczona
do mojego zastosowania – wewnętrznego czy zewnętrznego?
Czy posiada wymaganą klasyfikację reakcji na ogień?
Czy klasyfikacja obowiązuje również
przy zaproponowanym sposobie montażu?
To projektant, dostawca i wykonawca powinni sprawdzić
dokumentację konkretnego produktu
i prawidłowo odnieść ją do projektowanej konstrukcji.
Najczęstszy błąd interpretacyjny
Utożsamianie oznaczenia CGF, EGF lub EDF
z konkretną Euroklasą reakcji na ogień,
a następnie przenoszenie tej klasy
na cały gotowy wyrób.
Typ płyty, reakcja na ogień materiału
i odporność ogniowa gotowej konstrukcji
to trzy różne zagadnienia.
Wniosek.
Symbole CGS, CGF, EGS, EGF, EDS i EDF
pomagają określić typ i przeznaczenie płyty compact HPL,
ale nie zastępują jej pełnej dokumentacji technicznej.
Euroklasa reakcji na ogień jest odrębną klasyfikacją
i należy ją zawsze analizować razem z warunkami,
dla których została uzyskana.
Odporność ogniowa dotyczy natomiast całej konstrukcji,
a nie samej płyty.
Ważne:
najpierw ustalamy klasę i przeznaczenie produktu,
później porównujemy jego parametry,
a dopiero na końcu oceniamy,
czy dokumentacja materiału odpowiada wymaganiom
konkretnego gotowego wyrobu i sposobu montażu.
